Een korte wijnontdekkingsreis naar Roemenië. Donderdagavond heen, zaterdagmiddag terug. Zo kort. Op het programma: een bezoek aan Cramele Recaș Winery, een historische wandeling door Timișoara en een bezoek aan de Rovinhud Wine Show. In die volgorde.

Door Niels van Laatum, november 2025.

Op naar het zuidwesten van Roemenië, niet ver van het drielandenpunt met Servië en Hongarije. 

31 miljoen flessen

Cramele Recaș is het wijnbedrijf van Philip Cox. Klinkt niet Roemeens, is het ook niet. De Britse eigenaar bouwde de vestiging in Recaș uit tot de grootste wijnproducent en -exporteur van Roemenië. Met wijngaarden in eigen omgeving en aan de Moldavische kant van het land komt het op een totaal van 1200 hectare aan wijngaarden. Die leveren nog slechts 40 procent van alle druiven die ze tot wijn maken. De rest wordt gekocht. Per jaar rollen er ongeveer 31 miljoen flessen van de band, de helft wordt geëxporteerd en daarvan drinkt Nederland het meeste op. Waarom het bij ons zo’n succes is? Philip: ‘De prijs-kwaliteitverhouding. Je hebt voor vier euro per fles in de supermarkt gewoon een heel prima wijn te pakken.’

Local loyalty

Cramele Recaș kan nog veel meer wijn maken dan ze al doen. Philip: ‘Ik kan nog steeds niet genoeg wijn maken om aan de vraag te voldoen, ondanks dat er wereldwijd minder wijn gedronken wordt.’ Simpelweg omdat hij per jaar niet aan meer druiven uit eigen land kan komen. 

Cramele Recaș produceert 68 verschillende soorten wijn. Voor elke markt net even anders. De lokale markt drinkt, net zoals de rest van de landen in de directe omgeving, nog steeds graag halfzoet. Local loyalty, noemt Philip dat. Maar het verschuift langzaam. Tegenwoordig produceert hij ook meer high-end wijnen voor de Roemeense markt.

Niets aan het toeval overlaten

De Roemeense wijnindustrie groeit hard. Liefst 300 nieuwe wijnproducenten zijn er in de laatste tien jaar bij gekomen, vrijwel allemaal voor de lokale markt. Bij Cramele Recaș komen alle wijnmakers uit Australië. Ja, ik was ook verbaasd. Philip gelooft in grootschalig en mechanisatie. Dat heeft te maken met capaciteit, controle en kwaliteit. Alle druiven aan zijn kant van het land worden ‘s nachts machinaal geoogst. De gekochte druiven uit het oosten van Roemenië, ander verhaal – alles handmatig. 

Ook in de kelder is high-tech de norm. Van centrifugeren en filteren tot koude stabilisatie, wat zoveel betekent als: op een kunstmatige manier de wijn zeer laag koelen voor de botteling. Kortom, niets wordt aan het toeval overgelaten om de wijnen zoals bedoeld op de bestemming te laten komen.

De wijnen

Passend bij mijn interesseprofiel proefde ik twee natuurwijnen van Cramele Recaș. Oranje en rood uit de Solara-reeks. Die zijn ontegenzeggelijk technisch goed gemaakt, hooguit niet heel spannend. Geeft dat? Niet per se. Het zijn verrassend betaalbare wijnen die een mooi vertrekpunt vormen voor verdere interesse in het genre ‘vin naturel’. Sluit ook perfect aan bij de wijnshow van morgen. Maar eerst, de stad in.

Fascinerend Timișoara

Een wandeling door de stad Timișoara is in meerdere opzichten opzienbarend. Zeker als je nooit eerder in Roemenië was. De geschiedenis is overweldigend. Tot 1930 was de stad, ook wel Temeswar genoemd, in Hongaarse handen. Gebouwd op een vesting uit de Romeinse tijd viel de stad onder vele regimes waarvan de Ottomanen en Oostenrijkers de belangrijksten waren. In 1989 begon daar de Roemeense revolutie die leidde tot de val van dictator Ceaușescu. Eind december van dat jaar vielen 70 doden bij de opstand, geleid door een priester. De gids die mij de stad laat zien, toen tien jaar, was erbij en ziet nog levendig voor zich hoe staatstroepen de stad in rijden en om zich heen beginnen te schieten. De kogelgaten zijn nog steeds zichtbaar, wijst hij me aan, in enkele gebouwen tegenover de orthodoxe kerk waarin de bevolking toen vluchtte.

Tarzan en Italiaanse koffie

Timișoara staat van oudsher bekend om de kleurrijke bewoners met diverse achtergronden die altijd op goede voet met elkaar leefden. Dat zie je ook terug in de gebouwen, een mengelmoes van stijlen met veel Austro-Hongaarse gebouwen maar ook barok, Byzantijns en orthodox. De sfeer is gemoedelijk en gastvrij in het oude centrum, met veel bars en restaurants waar je kunt genieten van de lokale en internationale cuisine. 

Enkele opvallende feiten ten slotte. Geboren in Timișoara: Johnny Weissmuller (1904-1984), Amerikaans olympisch zwemkampioen en acteur, beroemd geworden in zijn rol als Tarzan. Maar ook: Francesco Illy (1892-1956), bekend als uitvinder van espressomachines en oprichter van het koffiemerk Illy. Ook bijzonder: op 12 november 1884 kreeg de gehele stad als eerste in Europa elektrische, openbare straatverlichting. Zijn ze nog steeds trots op. 

Een standbeeld voor Philip Cox

De laatste ochtend van mijn verblijf was educatief. Wijn proeven! Om precies te zijn oranje (of amber) wijn. Ik bezocht de jaarlijkse Rovinhud Wine Show in het Timișoara Convention Center, voor een masterclass over deze fascinerende wijnkleur die ook in Roemenië steeds vaker geproduceerd wordt. Van gelikt en laagdrempelig tot troebel en wild. 

Zo eindigt een bijzondere eerste kennismaking met Roemenië. Met de stad Timișoara en de wijnen van Cramele Recaș waarvan de eigenaar veel meer waardering zou moeten krijgen. Een medereiziger merkte op: ‘Wat hij voor dit land betekent: ze zouden een standbeeld van Philip moeten neerzetten!’

Bron

• Verslag van Niels van Laatum – Tekst schrijver met focus op wijn en gastronomie, november 2025. Niels is een ervaren tekstschrijver met ruim twintig jaar redactionele expertise en een uitgesproken passie voor wijn, gastronomie en reizen. Na vijftien jaar verdieping in wijn – inclusief het schrijven van een boek over natuurwijn – heeft hij zich ontwikkeld tot een specialist die complexe onderwerpen toegankelijk maakt in heldere, no‑nonsense taal. Zijn werk draait om verhalen: echte, eerlijke verhalen die passen bij de mensen en merken achter de opdracht. Of hij nu schrijft over wijn, restaurants, culinaire trends of bijzondere reisbestemmingen, Niels zoekt altijd naar het verhaal dat schuilgaat achter de ervaring. Die nieuwsgierigheid en liefde voor smaak, sfeer en authenticiteit vormen de rode draad in zijn blogs, artikelen en opdrachten.